న్యాయం ఆలస్యమైతే.. సమాచారం కూడా నిరాకరించినట్టేనా?

తెలంగాణలో 44,706 మంది జర్నలిస్టుల అక్రిడిటేషన్ వివరాలపై RTI దరఖాస్తుకు సమాధానంలో జాప్యం

తెలంగాణ సమాచార, పౌర సంబంధాల (I&PR) శాఖలో 44,706 మంది జర్నలిస్టులకు అక్రిడిటేషన్ కార్డులు జారీ చేయనున్నట్లు ప్రభుత్వం ప్రకటించిన వివరాలపై RTI చట్టం కింద కోరిన సమాచారాన్ని నిర్ణీత కాలంలో అందించకపోవడంపై RTI కన్సల్టెంట్, సామాజిక కార్యకర్త గంజి శ్రీనివాసరావు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు.

శ్రీనివాసరావు 14 ఫిబ్రవరి 2026న RTI Application No.53/2026ను RTI Act, 2005లోని Section 6(1) కింద I&PR శాఖ కమిషనర్ కార్యాలయంలోని PIOకి సమర్పించారు. అదే రోజు స్పీడ్ పోస్టు ద్వారా పంపించారు.

RTIలో 44,706 అక్రిడిటేషన్ కార్డులకు సంబంధించిన పూర్తి అధికారిక జాబితా, జర్నలిస్టుల పేర్లు, అక్రిడిటేషన్ నంబర్లు, మీడియా సంస్థలు, కేటగిరీ, స్థాయి, జిల్లా/నియోజకవర్గం/మండలం, జారీ తేదీ, చెల్లుబాటు గడువు తదితర వివరాలను కోరారు.

44,706 అక్రిడిటేషన్ కార్డుల ప్రభుత్వ ప్రకటన

12 ఫిబ్రవరి 2026న I&PR శాఖ అధికారిక సోషల్ మీడియా ప్రకటనలో G.O.Ms.No.103 ద్వారా G.O.Ms.No.252లో సవరణలు చేసి, ప్రింట్, ఎలక్ట్రానిక్, డిజిటల్ మీడియాకు కలిపి 44,706 అక్రిడిటేషన్ కార్డులు జారీ చేయనున్నట్లు పేర్కొన్నట్లు RTI దరఖాస్తులో ప్రస్తావించారు.

అందులో:

• 16,056 కార్డులు రాష్ట్ర, జిల్లా స్థాయికి;
• 28,650 కార్డులు నియోజకవర్గ, మండల స్థాయికి కేటాయించినట్లు పేర్కొన్నారు.

30 రోజుల్లో సమాధానం ఇవ్వలేదన్న ఆరోపణ

శ్రీనివాసరావు ప్రకారం, Section 7(1) ప్రకారం నిర్ణీత వ్యవధిలో PIO సమాచారం అందించలేదు.

దీంతో 16 జూన్ 2026న Section 19(1) కింద First Appeal దాఖలు చేశారు. FAA నుంచి కూడా నిర్ణీత వ్యవధిలో సమర్థవంతమైన ఆదేశం అందలేదని ఆయన తెలిపారు.

Section 7(6) ప్రకారం చట్టబద్ధమైన గడువులో సమాచారం ఇవ్వని సందర్భంలో సమాచారం ఉచితంగా అందించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడుతుంది.

G.O.Ms.No.114: RTI కింద పూర్తి, ఖచ్చితమైన సమాచారం ఇవ్వాల్సిన సూత్రం

ఈ వ్యవహారంలో G.O.Ms.No.114, General Administration (Services-C) Department, dated 16-03-2009 కూడా ప్రస్తావనకు వస్తుంది.

ఈ ఉత్తర్వు అప్పటి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ A.P. Civil Services (Conduct) Rules, 1964లోని Rule 14ను సవరించి “Communication of Official Information” అనే నిబంధనను ప్రవేశపెట్టింది.

దాని ప్రకారం, ప్రతి ప్రభుత్వ ఉద్యోగి తన విధులను సదుద్దేశంతో నిర్వర్తిస్తూ, RTI Act, 2005 కింద వెల్లడించడానికి వీలైన పూర్తి మరియు ఖచ్చితమైన సమాచారాన్ని ప్రజలకు లేదా ఏదైనా సంస్థకు అందించాలి అని పేర్కొంది.

అదే సమయంలో, వర్గీకృత సమాచారాన్ని అనధికారికంగా లేదా అక్రమ ప్రయోజనాల కోసం వెల్లడించడానికి ఈ నిబంధన అనుమతి ఇవ్వదని స్పష్టం చేసింది.

ఈ ఉత్తర్వు Secretariatలోని అన్ని శాఖలు, Heads of Departments, District Collectors తదితర అధికారులకు పంపబడింది.

ప్రభుత్వ అధికారుల బాధ్యతపై కీలక సూత్రం

G.O.Ms.No.114లోని ముఖ్యమైన అంశం ఏమిటంటే, RTI Act కింద వెల్లడించడానికి చట్టబద్ధంగా వీలున్న సమాచారాన్ని “full and accurate”గా అందించాల్సిన పరిపాలనా బాధ్యతను అది స్పష్టంగా పేర్కొంది.

అయితే, ఈ పత్రం 2009లో అప్పటి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం జారీ చేసిన ఉత్తర్వు కావడంతో, రాష్ట్ర విభజన అనంతరం తెలంగాణ ప్రభుత్వ ఉద్యోగులకు ఇది ప్రస్తుతం ఏ మేరకు వర్తిస్తుందో సంబంధిత చట్టపరమైన/పరిపాలనా ఉత్తర్వుల ఆధారంగా నిర్ధారించాలి. కాబట్టి G.O.Ms.No.114 ఆధారంగా తెలంగాణ అధికారులపై నేరుగా వర్తించే ప్రస్తుత నియమం అని ముందుగానే తేల్చడం సరికాదు.

PIOపై బాధ్యత, Section 20

Section 20(1) ప్రకారం, సరైన కారణం లేకుండా నిర్ణీత సమయంలో సమాచారం ఇవ్వకపోతే సమాచార కమిషన్ రోజుకు రూ.250 చొప్పున, గరిష్ఠంగా రూ.25,000 వరకు జరిమానా విధించవచ్చు.

Section 20(2) కింద అవసరమైన పరిస్థితుల్లో క్రమశిక్షణ చర్యకు సిఫారసు చేయవచ్చు.

అయితే ఆలస్యం జరిగినంత మాత్రాన PIOను వెంటనే “నిందితుడు”గా పేర్కొనడం సరికాదు. సంబంధిత అధికారికి వివరణ ఇచ్చే అవకాశం ఇచ్చి, ఆలస్యానికి సమంజసమైన కారణం ఉందా లేదా అన్నది సమాచార కమిషన్ నిర్ణయించాలి.

44,706 అక్రిడిటేషన్ కార్డులపై ప్రజా ప్రయోజనం

44,706 మంది జర్నలిస్టులకు అక్రిడిటేషన్ కార్డులు జారీ చేయనున్నట్లు ప్రభుత్వం ప్రకటించిన నేపథ్యంలో, ఆ సంఖ్యకు సంబంధించిన ఆధార రికార్డులు, అధికారిక జాబితా, వర్గీకరణ, జారీ విధానం, చెల్లుబాటు మరియు ప్రభుత్వ వ్యయంపై పారదర్శకత అవసరమని శ్రీనివాసరావు పేర్కొన్నారు.

RTI కార్యకర్త డిమాండ్

శ్రీనివాసరావు ప్రధానంగా కోరుతున్నవి:

1. RTI Application No.53/2026కు సంబంధించిన పూర్తి సమాచారాన్ని తక్షణమే అందించాలి;
2. ఆలస్యమైనందున Section 7(6) ప్రకారం ఉచితంగా సమాచారం అందించాలి;
3. జాప్యానికి బాధ్యతను నిర్ణయించాలి;
4. చట్టపరంగా అవసరమైతే Section 20(1) కింద జరిమానా అంశాన్ని పరిశీలించాలి;
5. పరిస్థితులు సమర్థిస్తే Section 20(2) కింద క్రమశిక్షణ చర్యను పరిశీలించాలి;
6. 44,706 అక్రిడిటేషన్ కార్డులకు సంబంధించిన పూర్తి అధికారిక రికార్డులను పారదర్శకంగా అందుబాటులో ఉంచాలి;
7. RTI కింద వెల్లడించడానికి వీలైన సమాచారాన్ని పూర్తిగా, ఖచ్చితంగా అందించాల్సిన పరిపాలనా సూత్రాన్ని పాటించాలి.

ముగింపు

RTI Act, 2005 ప్రజలకు ప్రభుత్వ సంస్థల వద్ద ఉన్న సమాచారాన్ని పొందే చట్టబద్ధమైన హక్కును కల్పించింది.

అదనంగా, G.O.Ms.No.114లోని నిబంధన అప్పటి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ Conduct Rulesలో RTI కింద వెల్లడించగల సమాచారాన్ని full and accurate informationగా అందించాల్సిన బాధ్యతను స్పష్టంగా ప్రతిపాదించింది.

అందువల్ల 44,706 అక్రిడిటేషన్ కార్డుల వ్యవహారం సమాచారం, పారదర్శకత, రికార్డు నిర్వహణ మరియు అధికారుల చట్టబద్ధ బాధ్యతలకు సంబంధించిన ప్రజా ప్రయోజన అంశంగా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉంది.

గమనిక: పై అంశంపై RTI దరఖాస్తు దాఖలు చేయడానికి ఆసక్తి ఉందా? ఆసక్తి ఉన్నవారు మీ వివరాలను మా అధికారిక ఈమెయిల్‌కు పంపండి: gsrao@way2rti.com